Adam K.

Szanowny Panie,

przez pewien czas w polszczyźnie współistniały rzeczowniki jaw i jawa (oznaczające to samo), przy czym forma męska jaw jest starsza i w jeszcze w XVI wieku była częstsza od formy żeńskiej.

Forma żeńska jawa została utworzona wtórnie od formy jawie występującej w wyrażeniu na jawie, (por. Wielki słownik języka polskiego PAN). Stało się tak, ponieważ miejscownik rzeczownika męskiego jaw to jawie, ale tak samo brzmi forma miejscownika dla rzeczownika jawa w rodzaju żeńskim, por. w stawie (rodzaj męski), w kawie (rodzaj żeński).

Szczegółowe Informacje na temat pochodzenia obu form możemy znaleźć w „Słowniku etymologicznym języka polskiego” Wiesława Borysia (Wydawnictwo Literackie 2010, s. 207-208), przykłady użycia wyrazu jaw znajdziemy również w Słowniku języka polskiego Witolda Doroszewskiego (w przykładach zaczerpniętych z tekstów dawnych występuje nie tylko forma miejscownika, lecz także innych przypadków gramatycznych, np. dopełniacza – jawu – czy narzędnika – jawem).

Taki sam źródłosłów mają wyrazy jawnie, jawić się, zjawa, zjawić się, zjawisko.

Łączę wyrazy szacunku

Monika Pawelec-Skurzyńska